کمخونی چیست؟ علائم، علل، روشهای درمان و پیشگیری
کمخونی چیست؟
کمخونی (Anemia) یک اختلال خونی است که زمانی رخ میدهد که تعداد گلبولهای قرمز یا سطح هموگلوبین در خون پایینتر از حد نرمال باشد. هموگلوبین پروتئینی در گلبول قرمز است که مسئول حمل اکسیژن به سلولهای بدن است.در ادامه با مجله شینسل همراه باشید.
علائم شایع کمخونی
علائم کمخونی ممکن است خفیف یا شدید باشند و معمولاً به تدریج ظاهر میشوند. مهمترین نشانهها عبارتند از:
-
احساس خستگی مداوم
-
رنگپریدگی پوست و لبها
-
سردرد و سرگیجه
-
تنگی نفس، حتی هنگام فعالیتهای سبک
-
ضربان قلب سریع یا نامنظم
-
سردی دستها و پاها
-
کاهش تمرکز و حافظه
علتهای اصلی کمخونی
دلایل ایجاد کمخونی متنوعاند و بسته به نوع آن ممکن است متفاوت باشند. برخی از شایعترین علتها:
۱. فقر آهن
کمبود آهن شایعترین علت کمخونی است. آهن نقش کلیدی در تولید هموگلوبین دارد. رژیم غذایی نامناسب، خونریزی شدید قاعدگی یا زخم معده میتواند باعث کمبود آهن شود.
۲. کمبود ویتامین B12 یا فولیک اسید
این ویتامینها در تشکیل گلبولهای قرمز نقش دارند. رژیم غذایی گیاهخواری بدون مکمل، بیماریهای گوارشی یا مصرف داروهای خاص میتواند باعث این نوع کمخونی شود.
۳. بیماریهای مزمن یا ژنتیکی
بیماریهایی مثل نارسایی کلیه، سرطانها یا اختلالات ژنتیکی مانند تالاسمی میتوانند در تولید گلبول قرمز اختلال ایجاد کنند.
کمخونی در زنان
زنان بهویژه در دوران قاعدگی، بارداری و شیردهی در معرض خطر بالاتری قرار دارند. کمخونی در این دوران میتواند منجر به کاهش انرژی، اختلال در رشد جنین و حتی زایمان زودرس شود.
چگونه کمخونی را تشخیص دهیم؟
پزشک معمولاً از آزمایش خون (CBC) برای بررسی سطح هموگلوبین و گلبولهای قرمز استفاده میکند. در صورت لزوم، آزمایشهای تکمیلی برای بررسی سطح آهن، فریتین، ویتامین B12 و اسید فولیک انجام میشود.
درمان کمخونی
درمان بستگی به علت اصلی دارد. رایجترین روشها شامل:
-
مکمل آهن یا ویتامینها
-
رژیم غذایی غنی از آهن (مثل گوشت قرمز، جگر، سبزیجات سبز، عدس)
-
درمان بیماری زمینهای
-
در موارد شدید، تزریق خون یا داروهای محرک مغز استخوان
پیشگیری از کمخونی
-
مصرف مواد غذایی سرشار از آهن و ویتامینها
-
پرهیز از نوشیدن چای و قهوه بلافاصله بعد از غذا
-
بررسی منظم سطح آهن در دوران بارداری
-
استفاده از مکمل در صورت نیاز با مشورت پزشک
در آخر:
کمخونی یک بیماری خاموش اما قابل درمان است. با تغذیه صحیح، پیگیری علائم و مراجعه بهموقع به پزشک، میتوان آن را کنترل و از عوارض آن جلوگیری کرد. اگر نشانههایی مثل خستگی غیرعادی یا تنگی نفس دارید، بهتر است آزمایش خون انجام دهید.
برگرفته از سایتهای: healthline ، webmd و ویکی پدیا